Czechy – Litomyśl

Czechy – Litomyśl
Share Button

Czeskie dziedzictwo UNESCO

Herb miasta Litomyśl

Litomyšl to jedno z najstarszych miast czeskich. Leży we wschodniej części województwa pardubickiego, na Wyżynie Czesko-Morawskiej. Pisemnym dowodem zasiedlenia tego miejsca w XI wieku jest kronika praskiego kanonika Kosmasa. Wymienia on Litomyśl jako gród należący w roku 981 do Sławnikowiców (zobacz wiki.), położony na historycznym szlaku handlowym, na drodze łączącej Czechy z Morawami. Około 1145 roku ołomunicki biskup powołał nowy rząd i nakazał budowę klasztoru w Litomyślu. Osadę wokół klasztoru nazwano Górą Oliwną. Miasto stało się wówczas ważnym centrum ekonomicznym i kulturowym. Wokół klasztoru zaczęło wyrastać nowe miasteczko. W roku 1259 Litomyśł uzyskał prawa miejskie od króla Przemysława Otokara II. Mając prawa miejskie król Karol IV założył tutaj nowe biskupstwo, drugie najstarsze po praskim.
W latach 1432 aż do roku 1547 w Litomyślu panował ród Kostku z Postupic. Pod ich rządami miasto nie tylko rozkwitło, ale też stało się centrum braterstwa pomiędzy katolikami a protestantami, którzy w Czechach rządzili do połowy XV wieku. Na wiek XVI przypadają lata świetności miasta. Jednak historia nie zawsze była łaskawa dla Litomyśla i jego mieszkańców, na skutek pożarów (1636, 1769, 1775 i 1814), powodzi i wojen o władzę, przynosiły miastu ogromne zniszczenia – coraz bardziej podupadało. W XIX wieku dodatkowo Litomyśl stracił na znaczeniu w zakresie handlu, ponieważ budowana główna linia kolejowa ominęła miasto, została przeprowadzona przez sąsiednie miasteczko Česká Třebová. Z drugiej strony w coraz większym stopniu stawało się centrum spraw społecznych, edukacji, oświaty i sztuki. To tutaj 2 marca 1824 roku urodził się jeden z najwybitniejszych kompozytorów czeskich, Bedřich Smetana, którego dziś nazwisko przypomina o odbywający się co roku na przełomie czerwca i lipca, na terenie renesansowego pałacu z udziałem wybitnych muzyków festiwal operowy „Litomyšl Smetany”.
Od początków powstania miasta minęło już przeszło 1000 lat. Dziś Litomyšl jest miastem świadomym swojej bogatej historii i tradycji i może czerpać z nich pomysły na dalszy rozwój. Warto wybrać się do tego małego miasteczka, na pewno zaskoczy nas pozytywnie, bez względu na turystyczne preferencje.

 

 

Czy wiesz że… Rynek w Litomyślu jest jednym z najdłuższych rynków w Europie? Ma 500 metrów długości i jest podzielony na dwie części: górną i dolną.

 

 


 

Czechy - Litomyśl
Czechy - Litomyśl
Browar zamkowy, w tle wieże kościoła pijarów Znalezienia Krzyża Św.
« 1 z 29 »

 

Zobacz galerię zamku w Litomyślu

 


Co warto zobaczyć

 

Kościół Pijarów Znalezienia Krzyża Św.

Miasteczko należy poznawać powoli i spokojnie, wówczas „smakuje” najlepiej. Naszą wędrówkę rozpoczniemy od zwiedzenia jednego z najważniejszych zabytków Czech – renesansowego zamku wpisanego w 1999 roku na Światową Listę Dziedzictwa Kulturowego UNESCO (zobacz szczegółowy opis zamku). Został zbudowany w XVI wieku przez Vratislava z Pernštejna jako prezent dla ukochanej małżonki Marii. Pernštejnską renesansowa siedzibę uzupełniły w XVII i XVIII wieku barokowe zmiany przeprowadzone przez kolejnych właścicieli – Trauttmansdorfów oraz Wallenstein-Wartembergów, przy udziale najlepszych artystów okresu baroku. Unikatem jest zachowany barokowy teatr zamkowy z 1797 roku. Kolejnym miejscem na wzgórzu zamkowym położony na południe, a wartym odwiedzenia jest kościół Znalezienia Krzyża Świętego powstały w 1356 roku, dokończony w szczytowym okresie baroku w 1722 roku. Z biegiem lat niszczał i kilkukrotnie uległa spaleniu, niemniej dzięki renowacji kościół został przywrócony do życia. W świątyni powstała nowa wystawa „Anioły na wzgórzu”, z jego wież natomiast rozciąga się piękny widok na miasto. Jest to dziś nie tylko miejsce kultu, ale także centrum kulturalne z wystawami sztuki kościelnej. Tuż za kościołem znajdują się ogrody klasztorne zrekonstruowane z dużym nakładem. W przeszłości należały do kompleksu budynków klasztoru Pijarów, dziś wraz z kościołem Znalezienia Krzyża Świętego tworzą piękne miejsce zieleni w historycznym centrum miasta.

Ratusz na rynku

Tuż przy kościele znajduje się Muzeum regionalne. W nim poznamy historię miasta Litomyśl od momentu założenia po współczesność – ruiny średniowiecznych i wczesnonowożytnych zabudowań, tzw. bramy scholastycznej, ekspozycja wzgórza zamkowego, na którym dzięki modelom 3D i filmom dokumentalnym przedstawiono rozwój budowlany tego miejsca. Kolejne części wystawy prezentują szereg unikalnych przedmiotów – jak na przykład kieł mamuta znaleziony w Litomyślu, miecz kata, ilustrowany śpiewnik braterstwa literackiego pochodzący z XVI wieku i wiele innych ciekawych eksponatów. Dalej można przejść od kościoła w kierunku północnym, obok skromnego domu nr 182, siedziby Augustowskiej drukarni, której tradycja sięga 1503 roku i dojść na placyk „Toulovcovo namesttni”. Na jego środku stoi kościółek szpitalny Rozesłania Świętych Apostołów, budowla z czasów przed husyckich, której nadano kształt w latach 1838-1842. Stąd już tylko parę kroków do podłużnego jak ulica rynku, którego dominatą jest wieża ratusza wybudowanego jeszcze w roku 1418. Wieża ma obecnie formę renesansową, umieszczony jest na niej zegar astronomiczny oraz jeden z wzorców średniowiecznej jednostki długości – czeski łokieć. Na rynku o długości 500 metrów oprócz ratusza znajduje się szereg renesansowych i barokowych domów, o unikalnej wręcz wartości i znaczeniu. Najciekawsze a zarazem najstarsze domy murowane mają formę późnogotycką (pod nr 62 i 63, portal pod nr 201). Po pożarze w 1546 roku powstała fasada chyba najbardziej wyróżniającego się domu nr 110 U Rytířů (Pod Rycerzami). Usytuowany jest na środku placu, naprzeciwko wieży ratuszowej. Słynie z zachowanych elementów renesansowych, przede wszystkim z fasady bogato zdobionej sztukaterią z kamienia. Nazwa domu pochodzi od postaci dwóch rycerzy. Od rynku warto przespacerować się boczną ulicą Váchalova, jest ona ozdobiona sgrafittem i obrazami według drzeworytu Váchala „Krwawa powieść”. Znajduje się tam również literacka kawiarnia. Warto również odwiedzić Dom rodzinny Bedřicha Smetany, który niewątpliwie należy uznać za świątynię kultury w Litomyšlu. Kamień węgielny pod budowę budynku położono w 1903 roku. Dziś możemy zwiedzić mieszkanie z okresu dzieciństwa Bedřicha Smetany, a ponadto organizowane są przedstawienia teatralne i koncerty, np. Międzynarodowy Festiwal Operowy Smetanova Litomyšl, festiwal muzyczny Mladá Smetanova Litomyšl czy jeden z koncertów w ramach Litomyskich Wieczorków Muzycznych. To najsłynniejsze, ale nie jedyne festiwale w mieście. Lista wydarzeń kulturalnych w Litomyšlu jest bogata i różnorodna – począwszy od majowego festiwalu gastronomicznego Magdaleny Rettigovej przez letnie wystawy kwiatów, a skończywszy na grudniowym Jarmarku Adwentowym.
Z żalem opuszczamy to ciekawe i pełne zbytków miasto. Podsumowując, miasto Litomyśl to jedno z wielu miast, które powinno być obowiązkowym punktem na liście wszystkich, którzy pragną odwiedzić i poznać Republikę Czeską. Ci wszyscy, którzy lubią historię zwiedzanie, miłośnicy zabytków będą na pewno w pełni usatysfakcjonowani. Jak podają przewodniki najlepiej wybrać drugi weekend września gdy w ramach Europejskich Dni Dziedzictwa drzwi wszystkich zabytków, muzeów i galerii stają otworem.

 

 

 

Ciekawostka: W latach 1636, 1769, 1775 i 1814 Litomyšl regularnie nawiedzały pożary. Żywioł tak często pustoszył miasto, aż wreszcie w całych Czechach zaczęto mówić – „Pali się jak w Litomyšlu”. Zresztą powiedzenie używane jest do dziś.

 


Informacje

 

  • Strona internetowa Litomyślawww.www.litomysl.cz
  • Strona internetowa Zabytki i atrakcje Litomyślawww.czechy-wschodnie.info/litomysl/zabytki-atrakcje/
  • Parking – Znajduje się przy głównej drodze E442 (w nawigacji Map Google wpisujemy – „Odstavné parkoviště T.G. Masaryka”). Parking jest bezpłatny I w pobliżu centrum. Niedaleko  parkingu znajduje się kładka nad drogą, gdzie możemy przejść do miasta. Jednak z tego co widziałem większość parkuje na rynku. Zresztą jak można zobaczyć w galerii na zdjęciach, cały rynek to jeden wielki parking.

 

  • Zamek Litomyśl
    –  Strona internetowa – www.zamek-litomysl.cz/pl
    –  Godziny otwarcia – Sale reprezentacyjne i teatr zamkowy. Podstawowa trasa zwiedzania zamku od 10.00-17.00 czas trwania około 50 minut co godzinę. Cały zamek od 11.00-15.00 czas trwania 90 minut. Ceny biletów najlepiej sprawdzić na stronie www (ja płaciłem 150 koron/osoba 2018 r. podstawowa trasa). Jeśli chodzi o robienie zdjęć nie było problemu, można robić bez lampy błyskowej.
    Parkin przy zamku – znajduje się w odległości 100 metrów od zamku i jest  płatny. W odległości 300 metrów od zamku są miejsca bezpłatnie.
  • Kościół Pijarów pw. Znalezienia świętego Krzyża
    –  Strona internetowa www.zamecke-navrsi.cz/piaristicky_chram
    –  Kościół jest dostępny bezpłatnie dla publiczności.
    –  Godziny otwarcia – kwiecień, maj, październik – sobota, niedziela, święta państwowe i inne (dni wolne od pracy) 10:00-16:00, lipiec-wrzesień poniedziałek-niedziela 10:00-18:00, w lipcu i sierpniu godziny otwarcia są przedłużane w piątek i sobotę do godziny 22:00.
    –  Wejście na wieżę gdzie znajduje się punk widokowy jest płatny kosztuje około 30 koron
  • Kościół Podwyższenia św. Krzyża
    –  Godziny otwarcia – czerwiec-sierpień wtorek-sobota 10:00-12:00 i 13:00-18:00, czerwiec-sierpień niedziela 13:00-18:00
  • Dom rodzinny Bedřicha Smetany
    –  Strona internetowawww.rml.cz
    –  Godziny otwarcia – kwiecień, październik – sobota, niedziela 9:00-12:00 13:00-17:00, maj-wrzesień wtorek-niedziela 9:00-12:00 13:00-17:00
  • Muzeum regionalne
      Strona internetowawww.rml.cz oraz www.do-muzea.cz/regionalni-muzeum-v-litomysli/
    –  Godziny otwarcia – przez cały rok – wtorek-niedziela 9:00-12:00 13:00-17:00, zwiedzanie odbywa się bez przewodnika

 


 

Zobacz również
Zamek w Litomyślu

Państwowy zamek Litomyšl znajduje się w historycznym mieście Litomyšl (zobacz opis miasta) w kraju pardubickim Czytaj więcej

Czechy – Hlučín

Miasto Hlučín leży na Śląsku Opawskim, w kraju morawsko-śląskim, na wschodzie Czech między Ostrawą i Czytaj więcej

Czechy – Štramberk

  Štramberk to niewielkie miasto położone w kraju morawsko-śląskim, w Czechach, około 40 km na Czytaj więcej

Niezwykłe Tiské Stěny

Tiské Stěny to pomnik przyrody a zarazem zespół formacji skalnych. Znajduje się w Czechach, w Czytaj więcej

Czechy – Děčín

Děčín to najniżej położone miasto w Republice Czeskiej (135 m.n.p.m.). Leży u zbiegu Łaby, Ploučnice Czytaj więcej

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ta strona używa wtyczki Akismet do redukcji spamu. Polityka prywatności dla odwiedzających stronę. Dowiedz się, jak przetwarzane są dane komentarza.